Sneller herstel door vroege revalidatie

Omdat IC- en traumapatiënten erg kwetsbaar zijn, worden ze in het ziekenhuis doorgaans zo min mogelijk belast. Toch blijkt uit ervaring dat zij veel baat hebben bij vroege revalidatie. Hoewel het patiënten veel inspanning kost, kunnen aangepaste oefeningen het herstelproces aanzienlijk bekorten. Dat staat in een artikel in het tijdschrift Revalidatie Magazine.

Vroege revalidatie op de trauma- en IC-afdelingen is in de Nederlandse ziekenhuizen nog lang niet standaard. De eerste stappen zijn inmiddels gezet. Een van de pioniers is het AMC in Amsterdam, waar Marike van der Schaaf de kartrekker is. Zij is fysiotherapeut van de revalidatieafdeling en sinds juni dit jaar lector Revalidatie in de Acute Zorg aan de Hogeschool van Amsterdam. In 2009 promoveerde zij op een onderzoek, waarvoor ze 450 IC-patiënten in de tijd volgde. Daaruit bleek dat veel van deze patiënten een jaar na ontslag nog steeds fysieke, cognitieve en/of psychische problemen hadden en dat hun familieleden kampten met angsten. Mede dankzij deze bevinding kreeg dit complex van symptomen een naam: het Post Intensive Care Syndrome. Naar schatting worden in ons land jaarlijks 25.000 tot 28.000 mensen met PICS uit het ziekenhuis ontslagen.

Lichamelijk en mentaal
Het klachtenpatroon bij PICS is volgens Van der Schaaf divers. ‘De patiënten hebben pijn in de gewrichten en verliezen tijdens hun opname veel aan spierkracht. Per week kan dat wel 20 procent zijn. Deze spierafname komt niet alleen door het liggen maar ook door kritieke ziektes als sepsis en meervoudig orgaanfalen. Er ontstaan ontstekingsprocessen met een combinatie van spierverval en gevoelsstoornissen tot gevolg.’ Naast deze lichamelijke aspecten heeft volgens de lector een op de vijf patiënten mentale stoornissen, zoals posttraumatische stress, angst en depressie. ‘Deze zijn allemaal gerelateerd aan de IC-opname. In feite is de IC een trauma op zich. Om PICS zoveel mogelijk te voorkomen, is het belangrijk de patiënt in een vroeg stadium te mobiliseren en te activeren. Daarbij is het essentieel een juiste afweging te maken en overbelasting te voorkomen. Het gaat immers om zeer ernstig zieke patiënten.’

Mobiele loopband
Op basis van literatuuronderzoek en in samenwerking met een groep experts heeft de revalidatieafdeling van het AMC criteria opgesteld die aangeven wanneer het veilig is een patiënt te revalideren. Van der Schaaf: ‘We willen zo vroeg mogelijk trainen, terwijl de patiënt nog aan de beademing en het infuus ligt. Dan kun je denken aan zitten, staan en bewegen via een bedfiets. We onderzoeken nu wat de beste manier is: interval-, duur- of piektraining.

Revalidatie Magazine  nr. 4 2016 Sneller herstel door vroege revalidatie IC- en traumapatiënten

ervaring-fysio-groningen-fysiosportief-jildau

De ervaring van Jildau bij fysiosportief

Van 8 september 2017 tot 21 juni 2019, een hele lange weg. Het moment op 8 september 2017 waarop ik mijn blessure opliep, weet ik nog precies. Maar dat moment kan ik achter mij laten. Een lange wel m...

rug-fysio-groningen-fysiosportief

Effect fysiotherapie op het voorschrijven van medicijnen bij lage rugpijn onderzocht

Behandelingen gericht op het structureel veranderen van beweeggedrag, zoals fysiotherapie en oefentherapie, kunnen ertoe bijdragen dat patiënten met chronische pijn minder pijnklachten ervaren. Dit ...

informatiefolder-enkel-fysiotherapie-groningen

Lees onze nieuwe informatiefolder fysiotherapie bij enkelklachten

Wanneer je bij ons in behandeling komt, dan vinden wij het belangrijk dat je weet hoe je klacht of blessure is ontstaan, wat jij er zelf aan kan doen en hoe wij je kunnen helpen. Daarom geven we je v...